کانت خوانی [4] مجید نصرآبادی 2 - 1 – مذهب اصالت عقل Rationalism عقل گرایی در کلام: اهمیت عقل در مباحث دین شناسانه امروزه یکی از امور مهمی است که بسیار محل مناقشه قرار گرفته است. ادیان که در بدو تاسیس بر مبنای ایمان به امور قدسی شکل پذیرفتند، در گذر زمان به تاسی از فرهنگهای مختلف مجبور به پاسخ دادن به گزارهای عقلانی شده اند. مباحث فلسفی و کلامی از دیرباز تا به اکنون روابط میان عقل و دین را مورد بررسی قرار داده اند و گرایش های متفکرین به تایید ترابط میان عقل و دین، در پیدایی نحله های فلسفی و کلامی بسیار موثر بوده است. کانت یکی از متفکرینی بود که در تفکیک میان عقل نظری و عقل عملی و توانایی های هریک از این دو ساحت عقل در شناسایی جه

کانت خوانی [6] مجید نصرآبادی 2 - 3 – مذهب اصالت عقل Rationalism عقل گرایی در قرن17: سنت عقل گرایی در دو قرن 17 و 18 میلادی در عین وجه اشتراکات بسیاری که دارند اما خصیصه های مختص به خود دارند که آن ها را از یکدیگر متمایز می کند. هرچند که قرن 18 را با نام روشنگری می شناسند اما عقبۀ این تفکر در قرن 17 رخ می نماید. قرن 17 شاهد بروز قوی ترین مکاتب فلسفی بود؛ دکارت، اسپینوزا، لایب نیتس، نیوتن، هابز، جان لاک، مالبرانش، پاسکال و... از مهمترین فلاسفه و دانشمندان این قرن بودند که در نسبت با قرن 18 از کمیّت و کیفیت بالاتری در حوزه نبوغ فلسفی و علمی برخوردار بودند، البته اگر کانت را استثنائی در قرن 18 بگیریم. حضور دانشمندان، ریاضیدان ها و فل

کانت خوانی [9] مجید نصرآبادی 3-1- مذهب اصالت تجربه گرایی: توماس هابز انگلیسی ها و بالتبع اصحاب مذهب اصالت تجربه گرایی انگلیسی بر کانت تاثیر بسزایی گذاشتند و همان گونه که کانت اظهار داشته، هیوم بود که او را از خواب جزم گرایی بیدار کرد و این که دیوید هیوم در چه فضایی از مباحث فلسفی رشد کرد و تحت تاثیر چه گفتمان های بود، می تواند ما را با یکی دیگر از اصحاب مخالف جزم گرایی آشنا سازد: توماس هابْز Thomas Hobbes (۱۵۸۸ - ۱۶۷۹) هرچند هابز پیش از آن که به عنوان یک فیلسوف تجربه گرا شناخته شود از او بیشتر به عنوان فیلسوفی سیاسی یاد می شود اما مبانی فلسفی هابز ریشه در شناخت شناسی فلسفی او دارد و در این فرصت با برخی از اُمهّات شناخت شناسی او آشنا خواهیم شد که وجه شباهت هایی با آراء فلسفی کانت دارد.